Από το Blogger.
ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ ΠΡΟΣΕΧΩΣ: "Το κιβώτιο" (Αυλαία, 22/10), "Frozen" (Θέατρο Τ, από 3/11), "Ριχάρδος Β'" (Αριστοτέλειον, 15-19/11)

Σενέκας - Μαθήματα Ζωής, Επιστολές στον Λουκίλιο

Leave a Comment
Σενέκας, Μαθήματα Ζωής - Επιστολές στον Λουκίλιο, Μτφρ. Γιώργος Αραμπατζής, Ελληνικά Γράμματα, Αθήνα, 1998.

ΕΠΙΣΤΟΛΗ ΙΙΙ


Η ΕΠΙΛΟΓΗ ΤΩΝ ΦΙΛΩΝ

  Τις επιστολές, όπως γράφεις, τις έδωσες σε έναν φίλο σου να μου τις φέρει. Ύστερα, με συμβουλεύεις  να μην του αναφέρω όσα γράφεις για τον εαυτό σου, γιατί, όπως λες, ούτε εσύ ο ίδιος δεν το συνηθίζεις. Μ' αυτό τον τρόπο και μέσα στην ίδια επιστολή, γράφεις ότι αυτός είναι και δεν είναι φίλος σου. Αν, βέβαια, τη λέξη αυτή χρησιμοποίησες με την κοινή  και συνηθισμένη σημασία της, τότε τον ονόμασες φίλο σου, όπως αποκαλούμε "ενάρετους άνδρες" όλους εκείνους που θέτουν υποψηφιότητα για δημόσια αξιώματα, όπως ονομάζουμε "κυρίους" όσους συναντούμε και δεν θυμόμαστε τα ονόματά τους, και σ' αυτή την περίπτωση κανείς δεν έχει να σου προσάψει τίποτε. Αν πάλι θεωρείς κάποιον φίλο σου και δεν του έχεις εμπιστοσύνη όση και στον εαυτό σου, τότε κάνεις λάθος και δεν έχεις αρκετή γνώση της αληθινής φιλίας.

   Για όλα τα πράγματα οφείλεις να σκέφτεσαι μαζί με τον φίλο σου, αλλά πριν απ' όλα, οφείλεις να σκέφτεσαι αυτόν τον ίδιο. Μετά τη σύναψη της φιλίας οφείλεις να τον εμπιστεύεσαι. Μόνο πριν μπορείς να τον κρίνεις. Αντιστρέφουν και μπερδεύουν τη σειρά των καθηκόντων όσοι, αντίθετα προς τις προσταγές του Θεόφραστου, κρίνουν αφού αγαπήσουν, και δεν αγαπούν παρά μόνον αφού έχουν κρίνει. Να συλλογιστείς πολύ αν πρέπει να διαλέξεις κάποιον για φίλο σου, αλλά όταν το αποφασίσεις, να τον δεχτείς με όλη την καρδιά σου. Να μιλάς μαζί του με τόσο θάρρος, σαν να μιλάς για τον εαυτό σου. Γιατί, βέβαια, οφείλεις να ζεις έτσι που να μην εμπιστεύεσαι στον εαυτό σου τίποτε που να μην μπορείς να εμπιστευτείς στον εχθρό σου. Αλλά επειδή η συνήθεια κάνει έτσι ώστε μερικά πράγματα να κρατιούνται μυστικά, να μοιράζεσαι με τον φίλο σου όλες τις σκέψεις και τις έγνοιες σου. Αν τον θεωρείς πιστό, θα γίνει τέτοιος. Μερικές φορές μαθαίνουμε στους άλλους να μας εξαπατούν, από τον φόβο μας μήπως απατηθούμε, και δίνουμε με τις υποψίες μας το δικαίωμα να πράττουν το κακό εναντίον μας. Για ποιο λόγο να κρύβω λόγια μπροστά στον φίλο μου; Γιατί μπροστά του να μην κάνω σαν να είμαι μόνος μου; Ορισμένοι διηγούνται σε όσους συναντούν εκείνα τα οποία μόνον σε φίλους πρέπει να εμπιστεύονται, και ξεστομίζουν με ευχαρίστηση στ' αυτιά ενός τυχαίου κάθε τους στενοχώρια. Άλλοι πάλι φοβούνται να εξομολογηθούν και στους πλέον προσφιλείς τους και καθώς είναι πρόθυμοι να μην εμπιστευτούν ούτε τους εαυτούς τους, απωθούν βαθύτερα μέσα στην ψυχή κάθε μυστικό τους. Ούτε το ένα, ούτε το άλλο πρέπει κανείς να πράττει, επειδή είναι ελάττωμα να έχεις εμπιστοσύνη σε όλους, καθώς και ελάττωμα να μην έχεις εμπιστοσύνη σε κανέναν. Το ένα το θεωρώ ως το τιμιότερο ελάττωμα και το άλλο ως το πλέον ακίνδυνο.

   Με τον ίδιο τρόπο, οφείλουμε να επιτιμούμε όσους δεν μπορούν να μείνουν ήσυχοι σε μια θέση, καθώς και εκείνους που ξέρουν μόνο να τεμπελιάζουν. Η χαρά της διαρκούς ενασχόλησης δεν είναι απόδειξη δραστήριου πνεύματος, αλλά μιας καταναγκαστικής ανησυχίας. Η πίστη ότι κάθε κίνηση είναι επίπονη δεν σημαίνει την ήρεμη ζωή, αλλά αυτοεγκατάλειψη και αποχαύνωση. Γι' αυτό σου εμπιστεύομαι τούτο τον λόγο του Πομπώνιου: ¨Ορισμένοι εισχωρούν τόσο πολύ μέσα στα σκοτάδια, που θεωρούν αναταραχή οτιδήποτε γίνεται μέρα μεσημέρι". Οφείλουμε να φτάνουμε σε μία ισορροπία. Ο υπέρμαχος της επανάπαυσης οφείλει να δραστηριοποιείται και ο υπέρμαχος της δράσης να αναπαύεται. Διδάξου από τη φύση: αυτή θα σου πει τι κάνει τη μέρα και τη νύχτα.
                                                                                                                          Χαίρε

                                                                        "Δια την αντιγραφήν",
                                                                                        Ε.Ν.
Νεότερη ανάρτηση Παλαιότερη Ανάρτηση Αρχική σελίδα

0 comments: